De jonge Oost-Europese Csilla zwerft samen met haar broertje Isti rond op zoek naar een beter leven. Wanneer ze op een afgelegen plek bij bewustzijn komt in een autowrak is Isti echter spoorloos verdwenen. Zonder een woord te zeggen, gaat ze aan boord van een vrachtschip om haar belofte aan Isti na te komen: ze probeert haar land en haar verleden achter zich te laten en naar West-Europa te vluchten.
Op het schip ontmoet ze de zakenman Gábor, die haar een mooie toekomst in het vooruitzicht stelt. Maar op het benauwende en donkere schip vindt zij geen troost. Hoewel de lange zwerftochten met Isti levendige herinneringen blijven, verliest Csilla de greep op haar leven. De boottocht verandert in een surrealistische trip op leven en dood.

Vanaf 11 december 2014 is SILENT ONES te zien in de filmtheaters.

Vanaf 9 april 2030 op DVD verkrijgbaar!

filmposter silent ones

Nederland; 2013; kleur; 97 minuten; Dolby 5.1;
Hongaars gesproken; Nederlands ondertiteld.

Credits

Regisseur:
Acteurs: Orsi Tóth – Csilla; Fatih Dervisoglu – Isti; Roland Rába – Gábor
Productie: Rotterdam Films
Camera: Gergely Pohárnok, Jean-Paul de Zaeytijd
Muziek: Andrey Dergachev
Montage: Ricky Rijneke
Scenario: Ricky Rijneke

Over de regisseur:

Ricky Rijneke (1981) volgde de Master opleiding Kunst en Europese Media Techniek aan de Utrechtse Hogeschool voor de Kunsten, ze studeerde cum laude af als Master of Arts in European Media. Zij is filmregisseuse en werkt ook als scenario schrijver, editor, fotograaf, grafisch ontwerpster en als producent.
Haar eerste korte speelfilm WING, THE FISH THAT TALKED BACK werd genomineerd voor de ‘Leopards of Tomorrow’ competitie voor jong talent van het Locarno International Film Festival. Deze prijswinnende film werd vertoond op meer dan vijftig internationale film festivals, zoals Gent (competitie Prix UIP), San Francisco (Golden Gate Award competitie) Hamburg, Denver, Bilbao, Toronto, Rotterdam en de film werd vertoond in de Short Film Corner Cannes.

SILENT ONES SILENT ONES SILENT ONES SILENT ONES SILENT ONES SILENT ONES SILENT ONES SILENT ONES SILENT ONES SILENT ONES SILENT ONES SILENT ONES

De pers over SILENT ONES

“Great film, this is uncompromising cinema, take it or leave it. I’m taking it”
 – Jim Delvaux, director Berlin Independent Film Festival

“An intriguing set-up and a stylish look, visually ravishing”
– The Hollywood Reporter

The magnificent photography makes the landscape come alive and reflects the changes in the main characters in a beautiful way”
– Grazia Volpi, producer Taviani Brothers, jurylid European Film Festival Lecce

INTERVIEW RICKY RIJNEKE
SILENT ONES is na je succesvolle korte film WING, THE FISH THAT TALKED BACK je eerste lange speelfilm. Hoe ging dat proces?

Voor het project SILENT ONES kreeg ik een prijs toegekend van ‘De Verbeelding’, een wedstrijd georganiseerd door het Nederlands Fonds voor de Film en de Mondriaan Stichting, een cultuurfonds voor beeldende kunsten. Het doel van deze competitie was productiebudget te verstrekken voor het maken van vier arthouse films.

In mijn debuut, de korte film WING, THE FISH THAT TALKED BACK wordt een fantasiewereld gecreëerd vanuit het perspectief van het zesjarige meisje Wing. Na afronding van deze film wist ik dat dit thema voor mij nog niet had afgedaan. Elementen die in WING reeds aanwezig waren, komen terug in mijn lange speelfilm debuut SILENT ONES (A CSENDESEK). In beide films creëren de hoofdpersonen een eigen universum en dromen een eigen wereld. Ze zijn outsiders en horen nergens thuis.

SILENT ONES gaat over een jonge Hongaarse vrouw Csilla die na de verdwijning van haar broertje Isti een zoektocht begint en zich tijdens haar rouwproces terugtrekt in een droomwereld. Fantasie en werkelijkheid beginnen door elkaar te lopen.

Wat voor film is SILENT ONES?
De film gaat over de geestestoestand van de jonge Hongaarse vrouw Csilla.
Onze innerlijke wereld fascineert me en is een van de belangrijkste reden voor het maken van films. Wat me als regisseuse blijft intrigeren -maar ook afschrikt- is de menselijke psyche. Ik wil de toeschouwer een emotionele en psychologische gemoedstoestand meegeven. SILENT ONES geeft op een visuele manier de state of mind van de hoofdpersoon Csilla weer. Het is een soort roadmovie.

Csilla heeft een obsessie, haar leven is een koortsdroom. Wanneer ze gewond en in verwarring de plaats van het ongeluk ontvlucht, doolt ze als een vreemde rond, als een dode wiens geest hier nog rondwaart. In een twilight zone, zwevend tussen waken en slapen: dood-leven, dag-nacht, land-zee, kind-volwassen, een schemerwereld die zich uitstrekt tussen werkelijkheid en fantasie. Een reis door het schemergebied tussen leven en dood. Steeds meer raakt ze in een claustrofobische neerdrukkende spiraal. Alsof ze de diepte wordt ingezogen.

Waar komt het idee van de film vandaan?
Het idee voor deze film begon met beelden, een atmosfeer en de gemoedstoestand van het hoofdpersonage. Film is een middel om een andere wereld te betreden. Getransporteerd worden naar een universum waarbij je alles om je heen vergeet. 

De film onderzoekt het universele verlangen naar het onbereikbare. De film gaat over een jonge vrouw die zich op een keerpunt in haar leven bevindt. Csilla is in gevecht met haar verleden en raakt steeds meer geïsoleerd. Er moet iets gaan gebeuren om dit te doorbreken.

Ik woon in een havenstad waar constant schepen komen en gaan. Je ziet een schip varen in de verte, het beweegt zich over de wereldbol, het is een paar honderd meter lang, er staan zoveel containers op of er ligt zoveel ton lading in. Je hebt geen idee wat er met die mensen daarbinnen gebeurt: hun dromen, wensen, verlangens. Een verhaal vertellen over de gebeurtenissen in het binnenste, de buik van het schip intrigeerde mij enorm.

Waar komt de titel SILENT ONES vandaan?
De titel SILENT ONES verwijst naar Csilla en Isti. Beiden zijn outsiders, ze horen nergens thuis, ze nemen geen deel aan de dagelijkse werkelijkheid. SILENT ONES heeft vrijwel geen dialoog. Het verhaal wordt vooral in beelden verteld.
Wanneer Csilla bijkomt in de middle of nowhere is haar broertje Isti verdwenen. Zijn stilte is diep en indringend en veroorzaakt heftige pijn. Ze heeft geen woorden meer.

Wat is de rol van de ‘inner voice’?
Met de voice-over of beter gezegd, de inner voice wordt de state of mind van Csilla tot uitdrukking gebracht. De ‘inner voice’ gaat heel goed samen met de muziek van componist Andrey Dergachev. Stem en muziek vormen samen een geheel, voor mij is het één muziekstuk. De inhoud van de ‘inner voice’ is natuurlijk belangrijk. Het valt mij op dat de kijker niet ten koste van alles de inhoud van het gesprokene probeert te begrijpen, maar meegaat met de ‘flow’: muziek, geluid en ‘inner voice’ in combinatie met het beeld. De cadans, het ritme is alles bepalend. Daarom is het voor mij niet zo belangrijk dat mijn films gemaakt zijn in een taal die ik zelf niet spreek. SILENT ONES (A CSENDESEK) is in het Hongaars, mijn korte film WING, THE FISH THAT TALKED BACK was in het Kantonees.

Wat is je werkwijze?
Behalve regisseur ben ik ook de scenarioschrijver en editor van SILENT ONES.
Uitgangspunt voor mijn werk is niet een traditioneel scenario. Ik verbeeld me fragmenten en emoties, beschrijf gevoelens, beeld en geluid. Het fascineert me als regisseur om deze beelden tot leven te brengen.

Aantekeningen maak ik nooit. Een idee dat ik vergeet is geen goed idee. Ik denk lang na voor ik aan een scenario begin. Er borrelt van alles in een kop. Ideeën krijgen verder vorm door de dingen die je leest, meemaakt, droomt, weer herinnert, onderzoekt of een combinatie daarvan. Zo ontstaat er langzamerhand een geheel.

Voor ik begin te schrijven, staat de laatste scène me reeds scherp voor ogen. Daar ga ik heen, dat is het doel van de reis. De weg ernaartoe staat nog niet vast. En uiteindelijk op de set het resultaat van al dit denk- en schrijfwerk weer durven loslaten en ruimte aan de acteurs geven voor improvisatie. De werkelijkheid wijkt immers altijd af van hetgeen men achter het bureau heeft bedacht. Je moet jezelf artistieke vrijheid gunnen en kunnen experimenteren. Steeds vorm je de film verder, op papier, op de set, in de editing. In feite is het scenario pas klaar als de film af is. Het maken van een film is een organisch proces dat steeds verandert. Daarom is de editing van mijn films zeer belangrijk. Pas in de montage vindt alles zijn plek. Ik heb maanden aan de editing gewerkt, talloze versies gemaakt tot alles uiteindelijk samenviel.

Voor mij is het een absolute voorwaarde bij het maken van een film om tijd te hebben. Het kost jaren om ideeën uit te werken, te wegen en vaak weer los te laten. Ik wil op die manier kunnen werken en zou ook niet anders kunnen. De inspanningen die het maken van een film kost, vind ik anders weggegooide tijd.

Waarom heb je voor Orsi Tóth gekozen die Csilla speelt?
De hoofdpersoon Csilla is tot de huidige vorm ontwikkeld nadat ik Orsi Tóth had ontmoet. Ik geef de acteur een bepaalde vrijheid om zijn of haar eigen karakter te ontwikkelen gebaseerd op het scenario.

Tijdens de casting ga ik af op mijn intuïtie. Je ziet meteen of iemand in de film past en of het klikt. Tóth kende ik uit de film PLEASANT DAYS van Kornél Mundruczó. Ik heb haar ontmoet op het Locarno Film Festival en toen gelijk gevraagd of ze wilde samenwerken. Ze heeft de rol aangenomen nadat ze mijn korte film WING, THE FISH THAT TALKED BACK had gezien. Daarna stuurde ze me een grote envelop met dvd’s met alle films waarin ze speelt.

Voor het broertje heb ik vervolgens nog lang gecast. Het personage dat Isti speelt moest bij Tóth passen. Uiteindelijk vond ik de tienjarige Fatih Dervisoglu bij de lokale Turkse supermarkt van zijn ouders.

Je noemt de opnamelocaties ook karakters. Waar is de film gedraaid/opgenomen?
De locaties zijn meer dan een decor. Het landschap, ook het innerlijke landschap speelt een bepalende rol in de film en het leven van de personages.
De film is een onderdompeling in het leven van het hoofdpersonage. Ik probeer de samenhang tussen de buitenwereld en de innerlijke wereld bloot te leggen. Je kan de locaties in SILENT ONES (A CSENDESEK) grofweg opdelen in land en water of zee. De uitgestrekte vlaktes op het platteland en de benauwende ruimtes in het schip reflecteren Csilla’s gevoelens.

Een groot deel van de film speelt zich af binnenin een schip. We hebben gefilmd op een verlaten Tsjechisch schip in de haven van Rotterdam. Deze locatie zorgt voor een gesloten wereld en doet me denken aan een drijvende gevangenis. Een enorme ruimte, een labyrint met talloze gangen. Hoe ver Csilla ook loopt, hoe goed ze alle gangen en nissen ook leert kennen, het schip geeft haar altijd het gevoel dat ze is verdwaald. Ze is niet alleen verdwaald op het schip maar ook in zichzelf. Het is als een labyrint waarin de grenzen tussen droom en werkelijkheid zoek raken.

Het schip, de reis over zee, kan ook symbool staan voor een nieuwe toekomst of het kan een ‘dodenschip’ zijn. Csilla’s broertje Isti wordt voor het eerst in de film geïntroduceerd wanneer hij uit het water opduikt alsof hij geboren wordt uit haar fantasie of onderbewuste.

De beklemming, het gevoel van benauwdheid en claustrofobie op het schip, is in groot contrast met de weidse landschappen. Dat is de wereld met haar broertje Isti, een plek waar Csilla zich beter voelt, waar ruimte is voor dromen.

De opnames op het land hebben we gemaakt in Zuid-Nederland op de grens van België, een gebied dat ik uit mijn jeugd ken. Een verlaten, uitgestrekte bijna vervreemdende streek die precies past bij de eenzaamheid en de teruggetrokkenheid van de karakters. Het landschap is betoverend, maar ook rauw. Het heeft een grimmige schoonheid. Er is mooi licht, modder, grauwe wolken, kou en harde wind. Meerdere seizoenen zijn we terug gekomen naar deze locatie. Midden in de winter is het bevroren landschap gefilmd.

Hoe belangrijk is voor jou het verhaal van de film?
Met beeld, klank en timing kun je heel goed een verhaal vertellen en gevoelens uitdrukken. Een goed beeld blijft hangen en zegt meer dan duizend woorden. Je moet de tijd krijgen om echt te zien in plaats van alleen te kijken. Zo ervaar je de film eerder als een trip, een hallucinerende ervaring. Het is belangrijk dat je na het zien van de film vragen overhoudt. De kijker mag zelf bepalen of Isti echt bestaat of voortkomt uit Csilla’s fantasie of onderbewuste. Ik laat met opzet ruimte, zodat iedereen de film op een eigen manier kan interpreteren.”

Hoe belangrijk is de muziek en het geluid van de film?
De sound design in de film wordt gebruikt om Csilla’s innerlijke wereld te benadrukken. Geluiden uit de omgeving worden geïsoleerd en dichterbij gehaald: bijvoorbeeld hondengeblaf, stemmen, een vogel, een trein. Het versterkt de atmosfeer van benauwdheid en isolement.

In de film wordt de nadruk gelegd op (h)oren, geluiden en luisteren. Het oor is een vreemd orgaan. Het spreekt tot de verbeelding. Onze oren nemen 24 uur per dag alle geluiden om ons heen op, zonder pauze: zelfs als het stil is hoor je het kloppen van je hart, het ruisen van je bloed.

In de scènes op het schip hoort Csilla constant het monotone geluid van de scheepsmotor. De geluiden op het schip zorgen voor een voortdurend gevoel van onbehagen, ze werken vervreemdend. Het is dan dat haar grenzen tussen werkelijkheid en verbeelding wegsmelten.

Componist Andrey Dergatchev heeft een hypnotiserende soundtrack gemaakt en hij heeft als supervisor sound design een grote bijdrage geleverd aan het geluid in de film. Hij heeft daarmee een nieuwe dimensie aan de film toegevoegd en de sfeer benadrukt.

Gergely Pohárnok heeft de scènes op het land gedraaid, terwijl Jean-Paul de Zaeytijd de opnames op het schip verzorgde. Waarom heb je ervoor gekozen om met twee verschillende ‘directors of photography’ te werken?
De stijlen van beide DOP’s passen goed bij elkaar en vullen elkaar aan. Jean-Paul de Zaeytijd heeft alle opnames op het schip gedraaid. Qua gevoel claustrofobisch en sober, precies afgemeten en dicht op de huid van Csilla. De draaiperiode op het schip was ellendig, er hing een donkere sfeer omheen. Grimmig en verdrietig. Dat voel je in de film. Gergely Pohárnok filmde alle opnames op het land. Hij draait dynamischer en meer handheld zonder licht en heel natuurlijk gecomponeerd.

Pohárnok is Hongaars, De Zaeytijd Belgisch en andere cast en crewleden zijn Russisch, Hongaars, Frans, Nederlands. Hoe was het om als debutant samen te werken met een internationaal team?
SILENT ONES (A CSENDESEK) heeft een universeel thema, het werken met crew en cast met verschillende nationaliteiten was geen enkel probleem, eerder een voordeel. Maar misschien komt er wel een nieuwe generatie filmmakers aan. Een generatie met dezelfde ideeën, die werkt met een internationaal netwerk.

Ik werk graag met mensen waardoor ik geïnspireerd word, die passen bij de film. Het maakt mij niet uit waar ze vandaan komen. De film is opgenomen met een kleine crew. Je weet wat je aan elkaar hebt, je hebt dezelfde doelen en kan elkaar vertrouwen. Ik luister naar mijn cameraman, componist en acteurs en laat me door hen inspireren. Maar een film maken is niet een democratisch proces. De uiteindelijke beslissing ligt bij de regisseur.

De film is zeer low-budget en werd geproduceerd door mijn ouders Dick Rijneke en Mildred van Leeuwaarden van Rotterdam Films. Zij zijn filmmakers met ervaring. Ik ben associate producer van SILENT ONES. In de filmwereld zie je vaker dat families en partners samenwerken, denk bijvoorbeeld aan de gebroeders Dardenne, Coen en Warmerdam, Nuri Bilge Ceylan, de Iraanse filmer Makhalbav en zijn dochters, Coppola etc. Bij andere producenten zou ik misschien mijn manier van film maken moeten wijzigen zoals de vrijheid om het scenario tijdens het filmen aan te passen. Nu konden we zonder beperkingen of concessies de film maken.

Waar werk je nu aan?
Ik ben net begonnen met het verzamelen van nieuwe ideeën en werk nu aan een nieuwe film HOTEL EUROPA. Het gaat over een paar jongeren, die nadat ze tijdens een lange winter geïsoleerd zijn geweest, besluiten naar een feest te gaan als het voorjaar aanbreekt. Dit project is nog in een pril stadium.

0

Begin met typen en druk op enter om te zoeken